Blog Stop Stress Nu

Misschien maak je je ongerust als je zit te zwelgen in je verdriet. Allereerst kan ik je gerust stellen. Als je iets meegemaakt hebt wat een groot verdriet veroorzaakt, is het normaal om in je verdriet te zwelgen. Het betekent dat je je verdriet niet wegstopt en al bezig bent met het verwerken van het verdriet.

Er zijn echter verschillende stadia in het verwerken van het verdriet. Ik zal ze kort even behandelen. Het hoeft niet te betekenen dat al die stadia bij elk verdriet optreden. Ieder stadium kan ook overgeslagen worden.
1. Het is normaal om als je iets heel schokkends hoort om dat te ontkennen. Je kunt en wilt het niet geloven.
2. Als het doordringt dat het toch echt waar is, kan boosheid of woede optreden.
3. Bij die boosheid kan dan ook actie ondernemen horen.
4. Hierna komt de acceptatie. Je weet nu dat de situatie is zoals hij is. Je kunt niet anders dan de waarheid accepteren.
5. Hierna kan er een diepe depressie ontstaan.
Je blijft maar zwelgen in je verdriet. Maar je verdriet kan natuurlijk ook minder hevig zijn.

Als een ingrijpende ervaring heel onverwacht komt is het des te begrijpelijker dat de eerste reactie een ontkenning is. Als er plotseling een geliefde sterft, dan kun je dat in het begin niet geloven. Maar ook als je plotseling ontslagen wordt of als je relatie plotseling wordt verbroken. Als je je al hebt kunnen voorbereiden op het verlies zullen de eerste fasen minder zijn of helemaal niet optreden.

Ik zal een paar voorbeelden geven uit mijn eigen leven.

Toen mijn vader stierf was ik daar helemaal niet op voorbereid. Ook was hij al overleden voordat ik thuis kon zijn. Het is al lang geleden en ik was in de twintig. Maar ik herinner me heel sterk de fase van ontkenning. Daarna kwam ik in de derde fase, de fase van acceptatie en het verdriet tenslotte heeft heel lang geduurd. Een half jaar hevig verdriet en daarna nog minder verdriet bij vlagen gedurende een jaar ongeveer. Daarna was het verdriet echt over.

Bij de dood van mijn moeder ging het heel anders. Ik was op tijd bij haar in het ziekenhuis. Ik heb de laatste nacht bij haar gewaakt. En ik heb het moment van sterven meegemaakt. Ik heb het ook meteen geaccepteerd. Het hevige verdriet trad meteen op. Het is toch een van de ergste dingen die je mee maakt, als je moeder overlijdt. Maar het heeft niet lang geduurd. Ik kon al snel de draad weer oppakken. Ik meen dat dat vooral te maken gehad heeft met het feit dat ik het stervensproces heb meegemaakt. Ik had bij het sterven het gevoel dat mijn moeder er zelf vrede mee had. Dat scheelt.

Ik heb ook de dood van een kind van me meegemaakt. Het was nog een baby. Soms kan een verdriet zo hevig zijn, dat je er helemaal niet mee om kunt gaan. Ik heb dat verdriet niet meteen kunnen verwerken. Ik heb er niet over gerouwd. Pas 15 jaar later heb ik er last van gekregen dat ik het niet verwerkt had. Ik begon er toen over te dromen en er is een post traumatische stress stoornis bij me vastgesteld. Daar heb ik toen therapie voor gehad.

Ik ben ook eens ontslagen. Daarbij waren fase 1 tot en met 4 duidelijk zichtbaar. Ik begreep er aanvankelijk niets van en geloofde het niet (fase 1). Toen werd ik ontzettend boos (fase 2) en heb het ontslag aangevochten ((fase 3). Gelukkig heb ik toen via de rechter genoegdoening ontvangen wat de acceptatie (fase 4) makkelijker maakte. Ik geloof niet dat ik er echt verdrietig of depressief van geworden ben. Ik kan er ook niet meer boos om worden, maar ik herinner me die boosheid als de dag van gisteren.

Daarnaast heb ook ik weleens last van liefdesverdriet gehad. Liefdesverdriet vanwege een verbroken relatie. Ik kan vertellen dat als er niet over gepraat wordt en de relatie wordt plotseling verbroken dat dan de ontkenning lang kan duren. Ik heb dat eens meegemaakt en ik bleef er maar niets van begrijpen.

Als daarentegen de partners met elkaar praten en degene die de relatie verbreekt geduld heeft met de ander en duidelijk uitlegt dat het over is, kan dat veel verdriet en onbegrip voorkomen. Vooral duidelijkheid is van belang, zodat er geen misverstand kan ontstaan. Het is goed om een tijdje te luisteren naar de zorgen en het verdriet van de ander, zodat die zich kan uiten. Maar het is daarna het gemakkelijkste om het contact (eventueel tijdelijk) te verbreken. Juist ook vanwege die duidelijkheid.

Heel vaak kun je je verdriet niet op de ideale manier verwerken. En je ziet jezelf dan zwelgen in je verdriet. Mijn advies is: laat het een tijdje toe. Geef toe aan je verdriet. Praat erover met mensen. Huil, word boos. Houd wel de termijn in de gaten. Het kan weken , maanden of jaren duren voordat je over het verdriet heen bent. Je kunt er depressief van worden. Ook depressiviteit gaat meestal weer over.

Maar vind jij, of vind je omgeving dat je nu wel heel lang depressief of verdrietig bent. Aarzel dan niet te lang voor je je huisarts eens bezoekt en om therapie vraagt. Het is in dat geval echt beter om eerst in therapie te gaan en de pillen te laten staan.
Zie ook: stappenplan verdriet verwerken